Sarkopeni, düşme riskini artırıyor

Sarkopeni, düşme riskini artırıyorSarkopeniyi önlemede düzenli egzersiz ve dengeli beslenme etkili oluyorHalk arasında “kas erimesi” olarak adlandırılan, yaş alma süreci ile kas kuvveti vefonksiyonunda ilerleyici kayıp ile karakterize edilen bir durum olan sarkopeni, hareketkabiliyetini ve dengeyi olumsuz etkileyerek düşme riskini artırıyor. İstanbul AtlasÜniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölümü AraştırmaGörevlisi Şevval Zeynep Girit, sarkopeniyi önlemenin en önemli adımlardan birinin düzenliegzersiz alışkanlığı kazanmak, diğerinin ise sağlıklı ve dengeli beslenme olduğunu söyledi.Kas dokusunun korunması için düzenli ve kaliteli uyku da şart…İstanbul Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Fizyoterapi ve Rehabilitasyon BölümüAraştırma Görevlisi Şevval Zeynep Girit, Yaşlılar Haftası kapsamında “kas erimesi” olarakbilinen sarkopeni ile ilgili değerlendirmede bulundu.Sarkopeni, 60 yaş ve üzerini etkiliyorSarkopeninin yaş alma süreci ile kas kuvveti ve fonksiyonunda ilerleyici kayıp ile karakterizeedilen bir durum olduğunu belirten Girit, “Sıklıkla 60 yaş ve üzeri bireyleri etkileyen vegörülme oranı yaşla birlikte artan bu durum, bireylerin hareket kabiliyetinde azalmaya sebepolarak bağımsız yaşam sürmelerini kısıtlayan bir faktördür” dedi.İlk belirtiler: Kas kütlesinde kayıp ve kas kuvvetinde azalmaKas kütlesinde kayıp ve kas kuvvetinde azalmanın sarkopeninin ilk belirtilerinden biriolduğunu kaydeden Girit, “Sarkopenisi olan yaşlı bireyler nesneleri kaldırmak, merdivençıkmak, yük taşımak gibi kas kuvveti gerektiren aktiviteleri yerine getirirken güçlük yaşar.İlerleyen süreçte fiziksel performansta düşüş ile birlikte hareketlerde yavaşlama, sandalyedenoturup kalkmakta güçlük gibi durumlar görülebilir. Kas kütle ve kuvvetindeki azalma ile ilişkiliolarak bireyler kondisyon kaybı yaşar, bu durum da bireylerin fiziksel aktiviteler sırasındadaha yorgun hissetmelerine yol açan bir durumdur” diye konuştu.Sarkopeni çeşitli faktörlerden etkileniyorYaşlılarda sarkopeninin çeşitli faktörlerden etkilenen çok yönlü bir durum olduğunu ifadeeden Girit, “Bireyler yaş aldıkça kas kütlesi ve işlevinde doğal bir düşüş gerçekleşir. Ancak busüreçte yaşlanmanın yanında hormonal dengesizlikler, hareketsizlik, yetersiz beslenme vebazı kronik hastalıklar sarkopeninin hızlı bir şekilde ilerlemesine sebep olabilir” uyarısındabulundu.Hormon seviyelerinde azalma, sarkopeni gelişimine katkı sağlıyorYaşlandıkça kas protein sentezinde önemli rol oynayan çeşitli hormonlarda azalma meydanageldiğini belirten Girit, “Özellikle östrojen, testosteron ve büyüme hormonu seviyelerinde azalma kas rejenerasyonunu ve protein sentezini olumsuz etkiler. Ayrıca D vitamini eksikliği,kas kuvvet kaybı ile ilişkilidir. Bunların yanı sıra yaş alma ile birlikte artan kronik inflamasyonkas yenileme ve büyüme sürecini yavaşlatır. Tüm bu faktörler sarkopeni gelişimine katkıdabulunur” dedi.Hareketsizlik kas yıkımını hızlandırıyor!Kas kütlesi ve işlevini korumak için düzenli egzersizin çok önemli olduğunu belirten Girit,“Düzenli egzersiz kas metabolizması üzerinde olumlu etkilere sahip iken hareketsizlik kasprotein sentezini azaltmakta, kas yıkımını da hızlandırmaktadır. Uzun vadede hareketsiz biryaşam biçimini benimseyen yaşlı bireylerde hormonal değişikliklere hareketsizlik dahilolduğunda kas kütle ve kuvvetinde azalma hızlanır. Bu durum, hareket kabiliyetini ve dengeyiolumsuz etkileyerek düşme riskini artırır ve bireyleri fiziksel aktiviteden uzaklaşmaya iterekbir kısır döngü oluşturur” uyarısında bulundu.Sarkopenide yetersiz beslenme önemli rol oynuyorİleri yaş döneminde beslenmenin önemine işaret eden Girit, sarkopenide beslenmeninetkilerine işaret ederek şöyle devam etti:“Her bireyin yaşamını sürdürebilmesi ve günlük aktivitelerini devam ettirebilmesi için belirlibir enerji ihtiyacı vardır ve bu enerji, yeterli ve dengeli beslenme ile sağlanır. Normal şartlaraltında enerji üretimi öncelikle karbonhidratlar ve yağlardan sağlanırken, kaynaklar yetersizolduğunda proteinler devreye girer ve enerji üretimi için kullanılmaya başlanır. Vücudumuzdaproteinler yoğun olarak kas dokusunda bulunur. Karbonhidrat ve yağların gerekli enerjiihtiyacını karşılayamadığı durumlarda kaslardaki proteinler enerji üretiminde kullanılır. Busüreç, kas yıkımına neden olarak kas kuvvetinde ve kütlesinde azalmaya yol açar. Bu durumabağlı olarak halsizlik, kırılganlık ve fiziksel performansta düşüş görülebilir. Bu nedenlesarkopenide yetersiz ve dengesiz beslenme önemli rol oynamaktadır.”Sarkopeninin şiddeti kişiden kişiye değişiyorSarkopeninin herkeste aynı şekilde ve aynı hızda görülmediğini belirten Girit, “Kişinin yaşamtarzı, beslenme alışkanlıkları, genetik faktörleri ve sağlık durumu sarkopeninin şiddetinibelirler. Düzenli egzersiz yapan, dengeli beslenen ve sağlıklı bir yaşam süren bireylerde kaskaybı daha yavaş ilerlerken, hareketsiz bir yaşam tarzı sürenlerde daha hızlı olur. Örneğin,yatağa bağımlılık, demans, yutma bozukluğu gibi faktörler, bireylerde beslenme ve aktivitedüzeyini olumsuz etkileyerek sarkopeni sürecini hızlandırır” diye konuştu.Düzenli egzersiz alışkanlığı kazanılmalıAraştırma Görevlisi Şevval Zeynep Girit, sarkopeninin önlenmesi için alınabilecek tedbirleredeğindi. Girit, şunları söyledi:“Yaşlanmanın doğal bir parçası olarak ortaya çıkan sarkopeni tamamen önlenemese degeciktirilmesi ve gelişiminin yavaşlatılması, yaşlı bireylerin günlük yaşam aktivitelerini bağımsız bir şekilde yerine getirebilmeleri, düşme ve düşmeye bağlı gelişebilecekproblemlerden korunmaları ve daha iyi bir yaşam kalitesine sahip olabilmeleri için oldukçaönemlidir. Sarkopeniyi önlemenin en önemli adımlardan biri, düzenli egzersiz alışkanlığıkazanmaktır. Yaşlı bireylerde dirençli egzersizler, yürüyüş, yoga ve tai-chi kas kütlesini vekuvvetini korumaya yardımcı olur. Direnç egzersizleri, vücut ağırlığı ile yapılan hareketlerdenserbest ağırlık antrenmanlarına kadar geniş bir yelpazeye yayılabilir ve kas-iskelet sisteminingüçlenmesini destekler. Aerobik egzersizler ise dolaşımı artırarak kaslara daha fazla oksijentaşınmasını sağlar. Esneklik ve denge çalışmaları da düşme riskini azaltarak kas sağlığınıkorumaya yardımcı olur.”Egzersiz, dengeli beslenme ve iyi uyku şartEgzersiz sürecinin yeterli ve dengeli beslenme ile desteklenmesi gerektiğini söyleyen Girit,“Günlük protein alımına önem verilmeli, süt ve süt ürünleri, yumurta, balık, tavuk gibi proteinkaynakları tüketilmeli, D vitamini ve kalsiyum alımına dikkat edilmelidir. Kasmetabolizmasında hormonların önemli bir rolü vardır ve bazı hormonların salgılanmasısirkadiyen ritme bağlıdır. Bu nedenle, kas dokusunun korunması için düzenli ve kaliteli uykuşarttır” dedi.Sağlıklı yaşam alışkanlıkları benimsenmeliKronik hastalıkların vücutta kronik inflamasyona neden olarak kas yıkımını hızlandırabileceğiuyarısında bulunan Araştırma Görevlisi Şevval Zeynep Girit, sözlerini şöyle tamamladı:“Alzheimer ve demans gibi hastalıklarda ise yutma ve beslenme bozuklukları kas kaybını dahada artırabilir. Bu sebeple kronik hastalıkların düzenli takibi ve uygun tedavisi kas sağlığınıkorumanın önemli bir parçasıdır. Yaşlanma kaçınılmaz bir süreç olsa da sağlıklı yaşamalışkanlıkları benimseyerek kas kaybını en aza indirmek mümkündür. Düzenli egzersizyapmak, doğru beslenmek ve aktif bir yaşam sürmek, yaşlılıkta daha güçlü ve sağlıklı birvücuda sahip olmanın anahtarıdır.”Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı